“Cơn đau đầu” Biển Đỏ: Ngành cà phê Việt Nam gồng mình vượt “bão”

Cơn đau đầu Biển Đỏ đang trở thành thách thức lớn nhất đối với các doanh nghiệp xuất khẩu cà phê Việt Nam trong những tháng đầu năm 2026. Tình hình căng thẳng tại khu vực này chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, buộc các hãng tàu phải thay đổi lộ trình, gây ra những hệ lụy dây chuyền từ thời gian, chi phí đến chất lượng sản phẩm khi cập cảng châu Âu và Mỹ. Cùng Cafelegend.vn khám phá thông tin chi tiết trong bài viết dưới đây!

Hệ lụy từ “Cơn đau đầu” Biển Đỏ: Khi hành trình sang châu Âu dài thêm 15 ngày

Việc các nhóm vũ trang gia tăng tấn công tàu hàng tại Biển Đỏ đã khiến kênh đào Suez – mạch máu giao thương quan trọng – trở nên mất an toàn. Thay vì lộ trình ngắn nhất, các hãng tàu buộc phải chọn phương án vòng qua Mũi Hảo Vọng (Nam Phi).

1. Thời gian vận chuyển kéo dài và rủi ro chất lượng

Hành trình từ các cảng khu vực phía Nam như Cát Lái hay Cái Mép – Thị Vải sang Rotterdam (Hà Lan) hoặc Hamburg (Đức) hiện nay bị kéo dài thêm trung bình từ 10 đến 15 ngày. Điều này đồng nghĩa với việc:

• Dòng vốn bị tắc nghẽn: Doanh nghiệp chậm nhận được thanh toán từ đối tác do hàng chậm cập bến.
• Chất lượng hạt cà phê bị đe dọa: Việc lênh đênh trên biển quá lâu dưới tác động của độ ẩm và nhiệt độ thay đổi khiến rủi ro nấm mốc hoặc giảm hương vị tăng cao, đặc biệt với các lô hàng chưa được xử lý bảo quản tối ưu.

2. Tình trạng container “mất tích” ảo

Sự chậm trễ trong việc quay đầu tàu khiến lượng container rỗng tại các cảng Việt Nam trở nên khan hiếm. Nhiều doanh nghiệp dù có hàng nhưng không thể đóng container đúng hạn, dẫn đến tình trạng hủy chuyến hoặc phải chờ đợi trong vô vọng.

Chi phí vận tải “phi mã” và áp lực biên lợi nhuận

Không chỉ mất thêm thời gian, các doanh nghiệp xuất khẩu cà phê còn đang phải đối mặt với một bảng tính chi phí logistics tăng vọt. Ghi nhận thực tế tại thị trường cho thấy mức cước đã có sự biến động lớn chỉ trong thời gian ngắn. Dưới đây là bảng so sánh tác động của lộ trình mới so với lộ trình truyền thống qua Kênh đào Suez:

Sự tăng giá này kết hợp với giá thu mua cà phê nội địa đang ở mức đỉnh lịch sử (sát 98.000 đ/kg) đã đẩy doanh nghiệp vào thế “gọng kìm”. Một bên là chi phí đầu vào và vận hành cao, một bên là áp lực ép giá từ các nhà nhập khẩu châu Âu để bù đắp chi phí vận chuyển phía họ.

Giải pháp ứng phó cho doanh nghiệp cà phê Việt

Trước những biến động khó lường, Hiệp hội Cà phê – Ca cao Việt Nam (VICOFA) đã đưa ra nhiều khuyến cáo quan trọng nhằm giúp các đơn vị xuất khẩu giảm thiểu thiệt hại. Để duy trì chuỗi cung ứng, doanh nghiệp cần chủ động thực hiện các chiến lược sau:

• Chủ động đặt chỗ (Booking) sớm: Nên thực hiện đặt chỗ tàu trước ít nhất 4-6 tuần để đảm bảo có vỏ container và lịch trình ổn định.
• Đa dạng hóa tuyến đường và phương thức: Cân nhắc sử dụng các tuyến vận tải kết hợp hoặc đa phương thức.
• Ưu tiên đường hàng không cho hàng giá trị cao: Đối với các dòng cà phê đặc sản (Specialty Coffee), chuyển một phần sang đường hàng không là giải pháp tối ưu để đảm bảo đúng tiến độ hợp đồng và giữ trọn chất lượng.
• Đàm phán lại điều khoản hợp đồng: Chia sẻ rủi ro chi phí logistics với đối tác nước ngoài thông qua các điều khoản Incoterms linh hoạt hơn.

Kết luận

Tình hình Cơn đau đầu Biển Đỏ là một bài kiểm tra về sức chống chịu và khả năng thích ứng của ngành cà phê Việt Nam. Mặc dù áp lực chi phí và thời gian đang đè nặng, nhưng đây cũng là cơ hội để các doanh nghiệp tái cấu trúc quy trình logistics, chuyên nghiệp hóa khâu bảo quản và thắt chặt mối quan hệ chiến lược với các hãng tàu. Trong bối cảnh khó khăn chung, sự nhạy bén và chủ động chính là “liều thuốc” duy nhất giúp hạt cà phê Việt giữ vững vị thế trên bản đồ thế giới.